ทำกระทง ด้วยใบตองวัสดุธรรมชาติ

ทำกระทง ด้วยใบตองวัสดุธรรมชาติ

วิธีทำกระทงจากใบตองแบบต่างๆ
วิธีการทำกระทงโดยส่วนใหญ่แล้วจะเป็นรูปดอกบัวที่บาน ซึ่งถือตามความเชื่อในทางพระพุทธศาสนา เพราะถือเป็นการบูชาขอขมาด้วยดอกบัวต่อพระแม่น้ำคงคา ที่พวกเราได้ล่วงเกิน ส่วนในกระทงของเราก็จะประกอบไปด้วย การปักธูปเทียน ตามความเชื่อของคนโบราณก็จะตัดเล็บ เส้นผม เพราะเชื่อกันว่าเป็นการลอยความทุกข์ ความโศกรวมถึงโรคภัยต่างๆ จากชีวิตเรา ให้ลอยไปกับแม่น้ำ หรือจะใส่เหรียญกษาปณ์ เหรียญบาทลงไปในกระทงด้วย

ทำกระทง ด้วยใบตองกระทง

สำหรับท่านที่มีความสามารถในการทำกระทงด้วยตัวเอง..ถือเป็นเรื่องที่ดีมากเนื่องจากจะได้สืบสานประเพณีวัฒนธรรมอันดีงามให้คงอยู่คู่กับคนไทยสืบต่อไป  ส่วนวิธีทำกระทงที่นำมาให้ดูก็มีสามแบบด้วยกัน…ไม่ว่าจะเป็นวิธีทำกระทงจากใบตอง หยวกกล้วย หรือปลีกล้วย มากมายหลายรูปแบบแล้วแต่ความถนัดของแต่ละท่าน…ซึ่งเราจะแนะนำแบบกระทง ดังนี้

แบบที่ 1 กลีบผกา

ทำกระทงใบตอง แบบกลีบผกา

วิธีทำ
1. ตัดใบตองขนาดความกว้าง 1.5 นิ้ว ยาว 6 นิ้ว โดยประมาณ
2. พับตามรูป จำนวน 3 กลีบ จากนั้นนำมาวางซ้อนให้ลดหลั่นกันไปตามภาพ ซึ่งจะนับเป็น 1 ตับ
3. นำไปติดโดยรอบที่ขอบของฐานกระทง ซึ่งเป็นต้นกล้วยตัดเป็นแว่น ความหนา 1.5 – 2 นิ้ว โดยประมาณ ทั้งนี้ปริมาณของกลีบกระทงที่ใช้จะมากหรือน้อยนั้นขึ้นอยู่กับขนาดของตัว ฐาน
4. จากนั้นประดับด้วยดอกไม้ตามความชอบ และปักธูปเทียนลงไป เป็นอันเสร็จ

แบบที่ 2 กลีบกุหลาบ

ทำกระทงใบตอง แบบกลีบกุหลาบ

วิธีทำ
1. ตัดใบตองขนาดความกว้าง 1.5 นิ้ว ยาว 6 นิ้ว โดยประมาณ
2. พับเป็นกลีบกุหลาบตามรูป จำนวน 3 กลีบ จากนั้นนำมาสวมเีัรียงกันให้มีระยะห่างพองามตามความชอบ ควรจัดให้ยอดของกลีบ และลอนของกลีบตรงเสมอเป็นแนวเดียว ซึ่งจะทำให้ผลงานออกมาดูสวยงามเป็นระเบียบเรียบร้อย
3. ใช้ด้ายสีเขียวใกล้เคียงกับใบตอง หรือสีดำมาเย็บติดกันด้วยด้นถอยหลังให้เป็นแนวตรงเสมอกันโดยตลอด
4. พับกลีบใบตองแล้วเย็บต่อเนื่องไปเรื่อยๆ จนกระทั่งสามารถหุ้มขอบของฐานกระทงได้โดยรอบ ตรึงกลับใบตองกับฐานของกระทงด้วยหมุด แล้วขลิบส่วนที่เลยพ้นฐานลงมาให้เรียบร้อยเสมอกับฐาน เมื่อทำเสร็จแล้วจะมีลักษณะคล้ายกับมงกุฏสวมศีรษะ
5. จากนั้นประดับด้วยดอกไม้ตามความชอบ และปักธูปเทียนลงไป เป็นอันเสร็จ

แบบที่ 3 หัวขวาน

กระทงใบตอง แบบหัวขวาน
วิธีทำ
1. ตัดใบตองขนาดความกว้าง 1.5 นิ้ว ยาว 6 นิ้ว โดยประมาณ
2. พับตามรูป จำนวน 3 กลีบ จากนั้นนำมาสวมเีัรียงกันให้มีระยะห่างพองามตามความชอบ เพื่อให้ผลงานออกมาดูสวยงามเป็นระเบียบเรียบร้อย ควรพับแต่ละกลีบให้ได้ขนาดเท่ากันทุกจุด
3. ใช้ด้ายสีเขียวใกล้เคียงกับใบตอง หรือสีดำมาเย็บติดกันด้วยด้นถอยหลังให้เป็นแนวตรงเสมอกันโดยตลอด
4. พับกลีบใบตองแล้วเย็บต่อเนื่องไปเรื่อยๆ จนกระทั่งสามารถหุ้มขอบของฐานกระทงได้โดยรอบ ตรึงกลับใบตองกับฐานของกระทงด้วยหมุด แล้วขลิบส่วนที่เลยพ้นฐานลงมาให้เรียบร้อยเสมอกับฐาน เมื่อทำเสร็จแล้วจะมีลักษณะคล้ายอ่างน้ำ
5. จากนั้นประดับด้วยดอกไม้ตามความชอบ และปักธูปเทียนลงไป เป็นอันเสร็จ

      สามารถนำการพับใบตองรูปแบบนี้ไปใช้ร่วมกับการพับรูปแบบอื่นๆ ในผลงานชิ้นเดียวกันได้ตามความชอบ และความคิดดัดแปลง  ส่วนตอนที่จะนำไปลอยนั้น บางคนอาจจะตัดเล็บ และผมใส่ลงไปด้วย ตามความเชื่อว่าเป็นการขจัดสิ่งร้ายๆ ให้ออกไปจากตัวเรา หรือจะใส่เหรียญลงไปด้วย เพื่อนำมาซึ่งความมั่งคั่งตามความเชื่อก็ได้นะคะ

ส่วนของตัวกระทง ใช้หยวกกล้วย หรือวัตถุที่ย่อยสลายได้ตัดให้เป็นวงโดยสูงประมาณ1-2.5 นิ้ว ส่วนขนาดแล้วแต่ความพอใจ ขั้นตอนต่อคือการนำเอาใบตองมาพับเป็นรูปทรงต่างๆ เพื่อประดิษฐ์เป็นกระทง

วิธีทำกระทงแบบอื่นๆ

สถานที่ลอยกระทง 2558

ขอขอบคุณข้อมูลและภาพประกอบจาก
ที่มา http://hilight.kapook.com/view/16871
ที่มา http://www.baanmaha.com/community/งานฝีมือ/