ชุมชนบ้านมหา > ภาษาศิลปะวัฒนธรรมและภูมิปัญญาท้องถิ่น > อยู่แบบพอเพียง > เครื่องมือการดำรงชีพ


ตอบกลับ
 
คำสั่งเพิ่มเติม เรียบเรียงคำตอบ
12-21-2007, 12:50 PM   #1 (permalink)
ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้านมหา
 
 
ความเยือกเย็น กะโซ้ (เครื่องสูบน้ำสมัยโบราณ)

กะโซ้ (เครื่องสูบน้ำสมัยโบราณ)

กะโซ้ สมัยผมยังน้อยได้เอาไปสะปลานำหนองอยู่ บางทีกะเห็นเฒ่าพ่อสะน้ำใส่ตากล้า ใส่ไฮ่นา ทุกมื้อนี้น่าสิบ่มีให้เห็นแล้ว




ชื่อสามัญ กะโซ้ กะโซ้เป็นเครื่องมือที่ใช้ในการวิดน้ำออกจากบ่อหรือที่นา

ประวัติความเป็นมา ในสมัยก่อนไม่มีเครื่องจักรประเภทเครื่องสูบน้ำการวิดน้ำจากบ่อหรือสระใช้ภาชนะที่มีขนาดจุน้ำให้มากพอสมควรตักออกทิ้ง ปัญหาที่เกิดขึ้นก็คือความล่าช้าและความเมื่อยล้าของกล้ามเนื้อแขน จึงได้มีการคิดประดิษฐ์กะโซ้ขึ้นโดยอาศัยหลักของแรงเหวี่ยง ทำให้สามารถวิดน้ำได้เร็วขึ้น และออกแรงน้อยลง

อุปกรณ์การผลิต

1. ไม้ไผ่ที่แก่พอควร (ไม้ไผ่กล้า)

2. หวาย

3. ไม้เนื้อแข็งหรือไม้ไผ่ใช้ทำคันกะโซ้

4. มีด พร้า

วิธีผลิต ใช้ไม้ไผ่ความยาว 80 เซนติเมตร กว้าง 2 เซนติเมตร ผ่าเป็นชิ้น ๆ จักเป็นตอกกว้าง 2 เซนติเมตร หนาครึ่งมิลลิเมตร นำมาสานลายสองให้ความกว้างยาวตามต้องการและม้วนกันใส่ขอบ ใช้ถัก ถักรอบขอบ นำคันกะโซ่ ซึ่งทำจากไม้เนื้อแข็งหรือไม้ไผ่ยาวประมาณ 2.50 เมตร มาติดใช้หวายถักมัดและดึงรั้งขอบของกระโซ้ทั้งสองด้านให้หุบเข้าหากัน

วิธีการใช้

โดยทั่วไปสำหรับคนถนัดมือขวาให้ใช้มือซ้ายจับที่คันบริเว๊ณด้านขอบในกระโซ้ มือขวาจับคันด้านนอกตัดน้ำจากที่ต้องการ ใช้มือขวาเป็นแรงส่งเทน้ำไปยังอีกฟากหนึ่ง หรืออาจใช้วิธีการทำขาหยั่ง 2 ขา สูงจากพื้นดินประมาณ 1.50-2.00 เมตร ขาด้านบนไขว้ทับกัน ด้านล่างถ่างออกให้มึความกว้างมากกว่าตัวของกะโซ้พอสมควร ใช้เชือกผูกขาหยั่งด้านบนตรงกลางห้อยลงมาผูกตรงบริเวณกลางขอบในของกะโซ่ ผู้ใช้ใช้มือทั้งสองข้างจับที่ปลายคันของกระโซ้ปักดิ่งลงไปตัดน้ำแล้วเหวี่ยงเททิ้งไปข้างหน้า วิธีนี้จะผ่อนแรงกว่าวิธีแรกมาก
 
12-21-2007, 02:05 PM   #2 (permalink)
บ่าวเมฆินทร์
Guest
มาตรฐาน

ซุมื่อนี่มีเครื่องสูบน้ำแล้ว เครื่องสูบน้ำสมัยก่อนซงสิหาเบิ่งยากแหน่จักหน่อย บ่าวว่าหาเบิ่งบ่ค่อยได้แล้วล่ะ
 
12-21-2007, 02:24 PM   #3 (permalink)
ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้านมหา
มาตรฐาน

อืม....เครื่องสูบน้ำรุ่นนี่เคยใช้อยู่ครับ...ถ้าเครื่องบ่แฮงมักสิปวดแอว...เอิ๊กส์ๆๆแ
 
12-21-2007, 02:33 PM   #4 (permalink)
ดูแลตรวจสอบเนื้อหา
มาตรฐาน

เห็นกะโซ้แล่ว คึดฮอดยามเอากะโซ้ไปสะน้ำออกจากหนองปลาเด้ แตซุมื่อหนิบ่เห็นแล่วหละเห็นแตใซ่เครื่องสูบน้ำแทนเบิดแล่ว
 
12-21-2007, 04:04 PM   #5 (permalink)
นักการภารโรง
มาตรฐาน

แถวอุบลบ่าวคนโก้ ใช้กระโซ่ไปสาปลา(วิิดปลา) ตั๊วพี่น้อง ยังบ่เคยใช้สูบน้ำจักเทือ
 
03-17-2008, 02:34 PM   #6 (permalink)
แบ่งปันความรู้และประสบการณ์
มาตรฐาน

ผมเคยใช้อยู่พี่น้องเอ้ยตั้งแต่สมัยเป็นเด้กน้อยแล้วโบราณเผิ่นกะเข้าใจสร้างอีหลีครับข้อดีเวลาวิดน้ำบ่ปวดเอวครับบ่คือกะคุสู่มื้อนี้วิดน้ำได้ก้มนำปวดแอวหลายครับ:g:g
 
03-17-2008, 03:14 PM   #7 (permalink)
ร่วมถ่ายทอดความรู้สู่สังคม
มาตรฐาน

บ่ว่าแต่ปวดแอวแหล่ว ปวดแขนนำ
ซุมมื้อนี้บ่ฮุ้จักกะโซ้ ถึงว่าเห็นแต่บ่ฮู้จักซื่อมัน
 
04-09-2009, 05:42 AM   #8 (permalink)
แบ่งปันความรู้และประสบการณ์
มาตรฐาน Re: กะโซ้ (เครื่องสูบน้ำสมัยโบราณ)

บ้านเอิ้นคันโซ่ครับ
 
04-09-2009, 05:46 AM   #9 (permalink)
มิสบ้านมหา 2010
ศิลปิน นักเขียน
มาตรฐาน Re: กะโซ้ (เครื่องสูบน้ำสมัยโบราณ)

คือจั่งเคยเห็นพ่อใหญ่เพิ่นใช้อยู่เด๊ค่ะ แต่ยังน้อย จักเสียไปใสแล้วล่ะค่ะตอนนี้
 
05-13-2009, 01:35 PM   #10 (permalink)
แบ่งปันความรู้และประสบการณ์
มาตรฐาน

ตอนเป็นเด็กน้อยพ่อใหญ่เลาพาไปสะปลา ตั้ง 3 ขาขึ้นเชือกผูกตรงกลางแล้วกะกดคันมันสะนำ เดี่ยวนี้พอเคยเห็นอีกเลย...
 
05-14-2009, 02:46 PM   #11 (permalink)
เจ้าหน้าที่ประชาสัมพันธ์
มาตรฐาน

เคยใช้อยู่ครับผม...
แต่น้อย ๆ เวลาตกกล้า หรือ ว่าดำนา ถ้าน้ำบ่ทั่วงานนา กะต้องใช้ กะโซ่ สาน้ำเฉลี่ย ๆ กันไป กะ เจ็บแอว เจ็บกล้ามแขนย่อนอยู่ล่ะครับ....
 
06-26-2010, 09:54 AM   #12 (permalink)
ศึกษาหาความรู้
มาตรฐาน

ฮ้วยยยยย..ของเมื่อยตั้วนี่ ยามเป็นบ่าวน้อยๆ(น้อยอิหลี) เฒ่าแม่มักใช้ให้ไปใช้เครื่องมือ(เมื่อย)นี่ล่ะ คร้านนนนนนน ค่าน
 
06-26-2010, 10:22 AM   #13 (permalink)
ฝ่ายเทคนิค และถ่ายทอดสด
มาตรฐาน

อันคันโซ่นี่ เอาไปเป่งน้ำสาน้ำใส่นายุเด้หละ ใช้่แล้วแอวบ่ปวดคือเพิ่นดอก
เพราะตอนนั้นเป็นเด็กน้อยยังแข็งแฮงบ่ปวดขาปวดแอวเป็นคือซุมื่อนี่
จับหยังนิดบายหยังหน่อยกะปวดโลด
 
06-26-2010, 03:41 PM   #14 (permalink)
ดีเจ นักจัดรายการ
มาตรฐาน

ฮ่าๆๆๆ สังขารๆๆอาวอว้น เฒ่าแล้ว ลุกกะโอย นั่งกะโอย เป้นเรื่องธรรมดา
 
08-07-2010, 04:01 PM   #15 (permalink)
ศิลปิน นักร้อง นักแสดง
มาตรฐาน

เคยใช้อยู่ครับ สมัยเป็นเด็กน้อย พ่อใหญ่สิสอนให้ใช้จยเป็น ยามคราดนาไปแล้ว หม่องได๋น้ำไปบ่ฮอด กะสิเอา(คันโซ่) มาวิดน้ำไปใส่ครับ

ขอบคุณข้อมูลครับ
 
ชุมชนบ้านมหา > ภาษาศิลปะวัฒนธรรมและภูมิปัญญาท้องถิ่น > อยู่แบบพอเพียง > เครื่องมือการดำรงชีพ

ตอบกลับ

ป้ายกำกับ
กะโซ้

คำสั่งเพิ่มเติม
เรียบเรียงคำตอบ
แบบตามยาว แบบตามยาว




เวลาทั้งหมดอยู่ในเขตเวลา GMT +7 และเวลาในขณะนี้คือ 05:05 AM


Powered by vBulletin รุ่น 3.8.7 Copyright ©2000-2014, Jelsoft Enterprises Ltd.
Content Relevant URLs by vBSEO
© บ้านมหา.com เว็บไซต์ส่งเสริมการศึกษา ศิลปวัฒนธรรม